Zelfbouw 22RH544 van Martijn

Martijn is al sinds jaar en dag MFB liefhebber, dat is niet gek aangezien zijn vader en opa beide bij Philips hebben gewerkt. Járen geleden schreef hij al eens over de zelfbouw MFB’s die zijn opa als Philips medewerker had gebouwd. Onlangs hadden de MFB’s van Martijn toch wat onderhoud nodig en kwam hij ze brengen in onze werkplaats in Lochem. Nu konden we eindelijk die bijzondere exemplaren eens in het echt aanschouwen! Uiteraard kon een uitgebreid onderzoek met fotoreportage niet uitblijven.

Het opvallende is dat deze boxen gebouwd zijn op basis van het 22RH544 front maar met een AD5060SQ middentoner zoals in de 22RH532 was toegepast. Het is mogelijk dat men geen toegang had tot de nieuwe AD0210SQ dome middentoners of dat men de klank van de AD5060SQ prettiger vond. De kasten zijn geheel zelf gemaakt van zwaar multiplex, afgewerkt met een laag eikenfineer. Het achterpaneel (de deur) is geheel zelf gemaakt van een dikke plaat aluminium. De hierin geboorde gaten zijn ontzettend netjes en nauwkeurig en lijken machinaal geboord te zijn.

De constructie van de binnenkant komt grotendeels overeen met de 22RH532 layout, maar er zijn een paar afwijkende keuzes gemaakt. Zo is de bevestiging van het ingangsprintje en de dikke elco’s anders dan de standaard Philips oplossing. De printplaten zijn gemaakt van wit epoxy materiaal. Ook de aansluitingen naar de luidsprekers zijn met een andere connector gekozen dan Philips gebruikte. Tevens is de werking van de LED aangepast; op het front van de box zit een groene LED die oplicht als de box in stand-by staat. Zodra de box inschakelt, gaat de groene LED uit en licht binnenin de box een rode LED op.

Het kleine ingangsprintje, het ontbreken van de overbelastingsbeveiliging op de grote print en de waarde van de filtercondensatoren voor de midhoog versterker (27nF) verraden dat het definitief om een op de 532 gebaseerde printplaat gaat.

Wat ook opvalt is dat de componentkeuze een samenraapsel is van diverse merken, maar dat er wel is gekozen voor kwaliteitscomponenten. Zo komen we condensatoren van Sprague en transistoren van ST Micro tegen, gebroederlijk gecombineerd met elco’s en weerstanden van Philips.

De filtering van tweeter en middentoner is interessant om te bekijken, aangezien het printontwerp hier afwijkt van zowel de 22RH532 als de 22RH544 print. Er lijkt een condensator te missen en een weerstand te zijn toegevoegd, mogelijk ter compensatie van de “luide” AD5060SQ middentoner.

Ook was een zelfbouw voorversterker gemaakt door opa, die we eveneens een onderhoudsbeurt mochten geven. Dit is een klassiek voorbeeld van “plenkskes” huisvlijt; de gehele voorversterker is opgebouwd op een eikenhouten plankje en als bovenkant dient een op maat gezaagde stofkap van – vermoedelijk – een bandrecorder. Bij inspectie van de print en wat Google werk lijkt het te gaan om de Elektuur Top Amp uit 1979.

We hebben zowel de MFB boxen als de voorversterker uiterst voorzichtig gedemonteerd en enkele noodzakelijke reparaties uitgevoerd. Zo zijn de kanaalschakelaars en de DIN bussen in de boxen vervangen en zijn de ruststromen en de MFB levels afgeregeld. Gezien het historische belang van de boxen hebben we ervoor gekozen om geen algehele revisie uit te voeren. De meeste componenten waren nog uitstekend binnen hun specificaties. De Elektuur voorversterker hebben we een schoonmaakbeurt gegeven en we hebben enkele ietwat gevaarlijke netverbindingen veiliger verlegd.